Na xeografía galega, hai un fenómeno moi xeralizado que é, en cambio, tremendamente pouco frecuente, e que no caso de Galiza, dase en todo o litoral, dende Ribadeo até a desembocadura do Miño.
Trátase de desembocaduras dos ríos que son ensanchadas e anegadas pola auga do mar, un accidente xeográfico, como digo, pouco común, e que nembargantes, da dores de cabeza ós alumnos galegos, pero aínda por riba de todo iso, constitúe un elemento máis da nosa pegada de identidade.
Nas rías se construiron vilas mariñeiras, peiraos, embarcacións, redes. Vidas. E o que é máis, formas de vida que pasaron de xeración en xeración e que se converteron nunha das xoias culturais máis valoradas de Galiza.
Avós e avoas, nais e pais, fillos, sobriños, tíos. Familias cuxos ingresos debíanse ás inacabables fontes do mar, ós traballos duros, que poñían a proba a pericia, a forza, o valor. "Ser un home". "Ser unha muller".
Non deixa de chamarme a atención algo que se descubre indagando un pouco en relativismos (de verbo "relacionar") superficiais, e que non é máis que o feito de que a terra deu lugar á nosa cultura.
Foron as rías as que, formándose, estaban formando vidas potencialmente, e as que aseguraron o porvir de moitas xentes mariñeiras. Os habitantes do mundo asentáronse en torno a elas, e con elas, da mao, aprenderon a vivir.
É algo, que pensandoo detidamente, pode chegar a deter uns intres a respiración. Máis incluso, que calquera milagre que se teña que producir para o nacemento dun novo ser. Algo incrible, e que podía cambiar moito con moi pouco.
Sen máis, déixovos aquí a listiña das rías galegas dende a máis septentrional á máis meridional, rodeando Galiza de este a oeste.
Rías Altas:
Ría do Burgo ou Ría de A Coruña.
Ría de Betanzos.
Ría de Ares.
Ría de Ferrol.
Ría de Cedeira.
Ría de Ortigueira.
Ría do Barqueiro.
Ría de Viveiro.
Ría de Foz.
Ría de Ribadeo.
Rías Baixas:
Ría de Corcubión
Ría de Muros e Noia
Ría de Arousa
Ría de Aldán
Ría de Pontevedra
Ría de Vigo
En total, 16 rías, 16 comezos de vida, e millares de redes, barcas, mexilóns, percebes, e apeiros mariñeiros enrolados e misturados con proas, popas, quillas, cascos e lemes. Mar.
*Aproveito a ocasión que me brinda o nomeamento das rías para dicir que os TOPÓNIMOS ou nomes relacionados con lugares xeográficos, NON SE TRADUCEN, ou non se deberían de traducir. Por moi doada que sexa esta tradución. É unha falta cultural enorme, e sobre todo, unha falta de respeto cara ó idioma traducido.
Este tema representa moitas diverxencias, e moitas opinións, e será tratado nalgún momento neste blogue.
Espero que o esteades disfrutando tanto coma min no momento de redactalo.
EXEMPLOS MÁIS GRAVES
Dise Cospeito, e non *Cospecho
Dise Ponteareas, e non *Puentearenas
Dise A Coruña, e non *La Coruña
Dise Noia, e non *Noya
Dise Pontedeume, e non *Puentedeume
Dise Arousa, e non *Arosa
Dise Vilagarcía de Arousa, e non *Villagarcía de Arosa
Dise Sanxenxo, e non *Sanjenjo
Dise Ortigueira, e non *Ortiguera
Dise Barqueiro, e non *Barquero
Ainda que en castelán estén permitidas formas como La Coruña, ou Finisterra /Fisterra, en galego/ (esta última por lóxicas derivacións do latín), INSISTO, non é correcto utilizalos.
_______________________________________
En la geografía gallega, hay un fenómeno muy generalizado que es, en cambio, tremendamente poco frecuente, y que en el caso de Galicia, se da en todo el litoral, desde Ribadeo hasta la desembocadura del Miño.
Se trata de desembocaduras de los rías que son ensanchadas y anegadas por el agua del mar, un accidente geográfico, como digo, poco común, y que, sin embargo, da dolores de cabeza a los alumnos gallegos, pero aún por encima de todo eso, constituye un elemento más de nuestra huella de identidad.
En las rías se construyeron villas marineras, puertos, embarcaciones, redes. Vidas. Y lo que es más, formas de vida que pasaraon de generación en generación y que se conviertieron en una de las joyas culturales más valoradas de Galicia.
Abuelos y abuelas, madres y padres, hijos, sobrinos, tíos. Familias cuyos ingresos se debían a las inacabables fuentes del mar, a los trabajos duros, que ponían a prueba la pericia, la fuerza, el valor. "Ser un hombre". "Ser una mujer".
No deja de llamarme la atención algo que se descubre indagando un poco en relativismos (del verbo "relacionar")superficiales, y que no es más que el hecho de que la tierra dio lugar a nuestra cultura.
Fueron las rías las que, formándose, estaban formando vidas potencialmente, y las que aseguraron el porvenir de muchas gentes marineras. Los habitantes del mundo se asentaron a su alrededor, y con ellas, de la mano, aprendieron a vivir.
Es algo, que pensándolo detenidamente, puede llegar a detener por unos momentos la respiración. Más, incluso, que cualquier milagro que se tenga que producir para el nacimiento de un nuevo ser. Algo increíble, y que podía cambiar mucho con muy poco.
Sin más, os dejo aquí la lista de las rías gallegas desde la más septentrional a la más meridional, rodeando Galicia de este a oeste.
Rías Altas:
Ría do Burgo ou Ría de A Coruña.
Ría de Betanzos.
Ría de Ares.
Ría de Ferrol.
Ría de Cedeira.
Ría de Ortigueira.
Ría do Barqueiro.
Ría de Viveiro.
Ría de Foz.
Ría de Ribadeo.
Rías Baixas:
Ría de Corcubión
Ría de Muros e Noia
Ría de Arousa
Ría de Aldán
Ría de Pontevedra
Ría de Vigo
En total, 16 rías, 16 comezos de vida, y millares de redes, barcas, mejillones, percebes, y herramientas de trabajo marineras, enrolladas y mezcladas con proas, popas, quillas, cascos y timones. Mar.
*Aprovecho la ocasión que me brinda el nombramiento de las rías para decir que los TOPÓNIMOS o nombres relacionados con lugares geográficos, NO SE TRADUCEN, o no deberían ser traducidos. Por muy fácil que sea esta traducción. Es una falta cultural enorme, y sobre todo, una falta de respeto hacia el idioma traducido.
Este tema representa muchas divergencias, y muchas opiniones, y será tratado en algún momento en este blog.
Espero que lo estéis disfrutando tanto como yo a la hora de redactarlo.
EJEMPLOS MÁS GRAVES
Se dice Cospeito, y no *Cospecho
Se dice Ponteareas, y no *Puentearenas
Se dice A Coruña, y no *La Coruña
Se dice Noia, y no *Noya
Se dice Pontedeume, y no *Puentedeume
Se dice Arousa, y non *Arosa
Se dice Vilagarcía de Arousa, y no *Villagarcía de Arosa
Se dice Sanxenxo, y no *Sanjenjo
Se dice Ortigueira, y no *Ortiguera
Se dice Barqueiro, y no *Barquero
Aunque en castellano estén permitidas formas como La Coruña o Finisterre /Fisterra, en galego/ (esta última por derivaciones lógicas del latín), INSISTO, no es correcto utilizarlos.
Falemos de Galiza
martes, 22 de febrero de 2011
Pequenos detalles, grandes cambios.
Son numerosas as pequenas variacións que hai entre a lingua galega e a castelá en palabras como son as preposicións. En castelán son poucos os xogos que permiten estas palabras, pero en galego, hai unha grande expansión normativizada e utilizada con total normalidade por tódolos galegos e galegas, que pode complicar de forma severa a comprensión do galego escrito, e mesmo falado, se non se ten un moi bo oído.
A principal forma de denotar estes pequenos cambios son os tiles diacríticos, eses amigos auxiliares das letras que sempre están ahí para botar unha man cando algo non queda suficientemente claro.
En galego, son catro os artigos determinantes, ó iguál que en castelán, dous para o xénero feminino, e dous para o masculino, e que son: "o", "a", "os", "as".
Así, utílizanse do mesmo xeito que o castelán e coas mesmas funcións aclaratorias e significativas do contexto.
O can de Pedro/El perro de Pedro
A pomba de Xoan/ La paloma de Juan
Os zapatos de Luís/ Los zapatos de Luís
As zocas de María/ Las zuecas de María
Pois ben, estes artigos teñen unha grande capacidade de contración, e cando se unen á preposición "a", prodúcense os seguintes cambios:
a (preposición)+ a (artigo)= á (contración)
a (preposición)+ o (artigo)= ao (contración) / ó (contración) "Admítense ambolos dous usos"
a (preposición)+ as (artigo)= ás (contración)
a (preposición)+ os (artigo)= aos (contración) / ós (contración) "Admítense ambolos dous usos"
Así, o uso dunha contracción sobre un artigo delimítase só por esw til diacrítico, que durante anos encárgase de baixar puntos ós alumnos de toda Galiza nas súas probas. :)
Outras moitas preposicións como "en" ou "de" son quen contraer con estes artigos determinantes, formando no, na, nos, nas; ou do, da, dos, das.
Estas dúas últimas preposicións tamén se contraen con determinantes indeterminados, como un, unha, uns, unhas.
Este rasgo é un dos que aclaran a relación de proximidade entre o galego e o latín, moito máis estreita que a que mantén o castelán, lingua moito máis desenvolvida, xa que na lingua italiana, que é a lingua romance que menos se desenvolveu do xerme latino, mantén tamén este rasgo fundamental da contración, mentres que no castelán son escasos os usos que facemos das contracións baseadas en prep. + artigo.
Como ides vendo, o blogue non se centra somentes na publicación de información literaria do galego, senón que é algo máis. Algo así como unha fiestra informativa na que todo o mundo pode apoiar os brazos sobre a o seu alféizar para coñecer un pouco máis o recuncho mais noroccidental de España.
Unha aperta ;)
*NOTA: A distinción entre a(artigo) e a(preposición) non conleva perigo algún, porque o contexto aclara e sitúa a súa función, e por tanto, o tipo de palabra.
____________________________________________________
Son numerosas las pequeñas variaciones que hay entre la lengua gallega y la castellana en palabras como son las preposiciones. En castellano son pocos los juegos que permiten estas palabras, pero en gallego, hay una gran expansión normativizada y utilizada con total normalidad por todos los gallegos y gallegas, que puede complicar de forma severa la comprensión del gallego escrito, y también el hablado, si no se tiene un muy buen oído.
La principal forma de denotar estos pequeños cambios son las tildes diacríticas, esas amigas auxiliares de las letras que siempre están ahí para echar una mano cuando algo no queda suficientemente claro.
En gallego, son cuatro los artículos determinantes,al igual que en castellano, dos para el género femenino, y dos para el masculino, y que son: "o", "a", "os", "as".
Así, se utilizan de la misma forma que en castellano y con las mismas funciones aclaratorias y significativas del contexto.
O can de Pedro/El perro de Pedro
A pomba de Xoan/ La paloma de Juan
Os zapatos de Luís/ Los zapatos de Luís
As zocas de María/ Las zuecas de María
Pues bien, estos artículos tienen una gran capacidad de contracción, y cuando se unen a la preposición "a", se producen los siguientes cambios:
a (preposición)+ a (artigo)= á (contración)
a (preposición)+ o (artigo)= ao (contración) / ó (contración) "Se admiten ambos usos"
a (preposición)+ as (artigo)= ás (contración)
a (preposición)+ os (artigo)= aos (contración) / ós (contración) "Se admiten ambos usos"
Así, el uso de una contracción sobre un artículo se delimita solo por esa tilde diacrítica, que durante años se encarga de bajar puntos a los alumnos de toda Galicia en sus exámenes.
Otras muchas preposiciones como "en" o "de" son capaces de contraerse con estos artículos determinantes, formando "no", "na", "nos", "nas"; ou "do", "da", "dos", "das".
Estas dos últimas preposiciones también se contraen con determinantes indeterminados, como un, unha, uns, unhas.
Este rasgo es uno de los que acalaran la relación de proximidad entre el gallego y el latín, mucho más estrecha que la que mantiene el castellano, lengua mucho más desarrollada, ya que en la lengua italiana, que es la lengua romance que menos se desenvolvió a partir de la raíz latina, mantiene también este rasgo fundamental de la contracción, mientras que en el castellano son escasos los usos que hacemos de las contracciones basadas en prep.+ artículo.
Como váis viendo, el blog no se centra sólo en la publicación de información literaria del gallego, sino que es algo más. Algo así como una ventana informativa en la que todo el mundo puede apoyar sus brazos sobre su alféizar para conocer un poco más la esquinita más noroccidental de España.
Un abrazo ;)
*NOTA: La distinción entra a(artículo) y a(preposición) no conlleva peligro alguno, porque el contexto aclara y sitúa su función, y por tanto, el tipo de palabra.
A principal forma de denotar estes pequenos cambios son os tiles diacríticos, eses amigos auxiliares das letras que sempre están ahí para botar unha man cando algo non queda suficientemente claro.
En galego, son catro os artigos determinantes, ó iguál que en castelán, dous para o xénero feminino, e dous para o masculino, e que son: "o", "a", "os", "as".
Así, utílizanse do mesmo xeito que o castelán e coas mesmas funcións aclaratorias e significativas do contexto.
O can de Pedro/El perro de Pedro
A pomba de Xoan/ La paloma de Juan
Os zapatos de Luís/ Los zapatos de Luís
As zocas de María/ Las zuecas de María
Pois ben, estes artigos teñen unha grande capacidade de contración, e cando se unen á preposición "a", prodúcense os seguintes cambios:
a (preposición)+ a (artigo)= á (contración)
a (preposición)+ o (artigo)= ao (contración) / ó (contración) "Admítense ambolos dous usos"
a (preposición)+ as (artigo)= ás (contración)
a (preposición)+ os (artigo)= aos (contración) / ós (contración) "Admítense ambolos dous usos"
Así, o uso dunha contracción sobre un artigo delimítase só por esw til diacrítico, que durante anos encárgase de baixar puntos ós alumnos de toda Galiza nas súas probas. :)
Outras moitas preposicións como "en" ou "de" son quen contraer con estes artigos determinantes, formando no, na, nos, nas; ou do, da, dos, das.
Estas dúas últimas preposicións tamén se contraen con determinantes indeterminados, como un, unha, uns, unhas.
Este rasgo é un dos que aclaran a relación de proximidade entre o galego e o latín, moito máis estreita que a que mantén o castelán, lingua moito máis desenvolvida, xa que na lingua italiana, que é a lingua romance que menos se desenvolveu do xerme latino, mantén tamén este rasgo fundamental da contración, mentres que no castelán son escasos os usos que facemos das contracións baseadas en prep. + artigo.
Como ides vendo, o blogue non se centra somentes na publicación de información literaria do galego, senón que é algo máis. Algo así como unha fiestra informativa na que todo o mundo pode apoiar os brazos sobre a o seu alféizar para coñecer un pouco máis o recuncho mais noroccidental de España.
Unha aperta ;)
*NOTA: A distinción entre a(artigo) e a(preposición) non conleva perigo algún, porque o contexto aclara e sitúa a súa función, e por tanto, o tipo de palabra.
____________________________________________________
Son numerosas las pequeñas variaciones que hay entre la lengua gallega y la castellana en palabras como son las preposiciones. En castellano son pocos los juegos que permiten estas palabras, pero en gallego, hay una gran expansión normativizada y utilizada con total normalidad por todos los gallegos y gallegas, que puede complicar de forma severa la comprensión del gallego escrito, y también el hablado, si no se tiene un muy buen oído.
La principal forma de denotar estos pequeños cambios son las tildes diacríticas, esas amigas auxiliares de las letras que siempre están ahí para echar una mano cuando algo no queda suficientemente claro.
En gallego, son cuatro los artículos determinantes,al igual que en castellano, dos para el género femenino, y dos para el masculino, y que son: "o", "a", "os", "as".
Así, se utilizan de la misma forma que en castellano y con las mismas funciones aclaratorias y significativas del contexto.
O can de Pedro/El perro de Pedro
A pomba de Xoan/ La paloma de Juan
Os zapatos de Luís/ Los zapatos de Luís
As zocas de María/ Las zuecas de María
Pues bien, estos artículos tienen una gran capacidad de contracción, y cuando se unen a la preposición "a", se producen los siguientes cambios:
a (preposición)+ a (artigo)= á (contración)
a (preposición)+ o (artigo)= ao (contración) / ó (contración) "Se admiten ambos usos"
a (preposición)+ as (artigo)= ás (contración)
a (preposición)+ os (artigo)= aos (contración) / ós (contración) "Se admiten ambos usos"
Así, el uso de una contracción sobre un artículo se delimita solo por esa tilde diacrítica, que durante años se encarga de bajar puntos a los alumnos de toda Galicia en sus exámenes.
Otras muchas preposiciones como "en" o "de" son capaces de contraerse con estos artículos determinantes, formando "no", "na", "nos", "nas"; ou "do", "da", "dos", "das".
Estas dos últimas preposiciones también se contraen con determinantes indeterminados, como un, unha, uns, unhas.
Este rasgo es uno de los que acalaran la relación de proximidad entre el gallego y el latín, mucho más estrecha que la que mantiene el castellano, lengua mucho más desarrollada, ya que en la lengua italiana, que es la lengua romance que menos se desenvolvió a partir de la raíz latina, mantiene también este rasgo fundamental de la contracción, mientras que en el castellano son escasos los usos que hacemos de las contracciones basadas en prep.+ artículo.
Como váis viendo, el blog no se centra sólo en la publicación de información literaria del gallego, sino que es algo más. Algo así como una ventana informativa en la que todo el mundo puede apoyar sus brazos sobre su alféizar para conocer un poco más la esquinita más noroccidental de España.
Un abrazo ;)
*NOTA: La distinción entra a(artículo) y a(preposición) no conlleva peligro alguno, porque el contexto aclara y sitúa su función, y por tanto, el tipo de palabra.
domingo, 20 de febrero de 2011
Día das Letras Galegas
Que mellor maneira de comezar un blogue adicado a Galiza, ó seu coñecemento, ás súas pequenas cousas que a fan tan máxica, que explicando que día e con que motivo celebramos ese importante festival cultural, coñecido como "Día das Letras Galegas"?
Convén que lembremos a nosa galega máis universal, por suposto, no tocante ó eido das letras. Rosalía de Castro, esta autora á que moitos pretenden enmarcar na época de Romanticismo da literatura castelá, (penso que por metela nalgo que teña sentido, pois tamén foi importante promotora do xénero, pero endexamáis tivo un perfil romántico, iso asegúrovolo eu) e outros, simplemente, mentala, como figura importante tamén da devantida literatura.
Pois ben, Rosalía escribiu numerosas obras enmarcadas no Rexurdimento da literatura galega, tralos séculos escuros nos que permaneceu soterrada a nivel de expansión cultural. Unha delas, Cantares gallegos, publicada en 1863, marcará o inicio do que sería o Rexurdimento pleno, e ó mesmo tempo, sen sabelo, a data na que nacería este nomeamento especial a escritores en lingua galega, pois foi no seu centenario cando inspirou aire e comezou a camiñar, e marcouse tamén daquela o día, 17 de maio.
Temos pois, data e ano, 17 de maio de 1963, para o comezo de algo que sigue vivo no avance lento pero seguro da cultura galega.
Dende aquela data, na que se lle adicaron, xustamente, a Rosalía de Castro, as Letras Galegas convertíronse en toda unha dignificación e recoñecemento brutais, e que xa conta nas súas listas con autores tan importantes no panorama cultural galego como Castelao (1964), Pondal (1965) ou Curros (1967), estes dous últimos máximos expoñentes do Rexurdimento, xunto con Rosalía.
Moitos outros autores ós que lles dedicaremos o seu tempo como dinamizadores da cultura galega escrita serán expostos aquí, pois a lista alóngase até o presente 2011 no que se adican a Lois Pereiro.
Esta pequena entradiña introductoria do que vai ser o blogue comprende unha pequena parcela do que eu considero en chamar "cultura galega", que vai máis alá dos libros publicados, das cancións populares, ou dos bailes rexionais.
Intentarei levar a cabo a difícil tarefa de que coñezades, cando menos, o que se sinte sendo galego, e espero, con arrogancia pola miña parte, que alguén chegue a entender o que é ser galego.
Dende diferentes pontos de vista, opinións, experiencias, contos, imaxes, música, coñecemento do folclore popular, das xentes, das costumes, en forma de documentais, ou de narracións.
Por suposto, tódalas entradas terán a súa tradución ó castelán para que todos poidades disfrutar das marabillas que engloba a terra que veu crecer a moitos, entre eles, a min.
Un saúdo a todos.
____________________________________________________
¿Qué mejor manera de comenzar un blog dedicado a Galicia, a su conocimiento, a sus pequeñas cosas que la hacen tan mágica, que explicando qué día y con qué motivo celebramos ese importante festival cultural conocido como "Día de las Letras Gallegas"?
Conviene que recordemos a nuestra gallega más universal, por supuesto, en lo referente al campo de las letras. Rosalía de Castro, esta autora a la que muchos pretenden enmarcar en el Romanticismo de la literatura castellana, (pienso que por meterla en algo dónde tenga sentido hacerlo, pues fue una importante promotora del género, pero jamás contó con un perfil puramente romántico, eso os lo aseguro yo)y otros, simplemente, mentarla, como figura importante también de la devandita literatura.
Pues bien, Rosalía escribió numerosas obras enmarcadas en el Rexurdimento ("Resurgimiento") de la literatura gallega, tras los siglos oscuros en los que permaneció enterrada a nivel de expansión cultural. Una de ellas, Cantares gallegos, publicada en 1863, marcará el inicio de lo que sería el Rexurdimento pleno, y al mismo tiempo, sin saberlo, la fecha en la que nacería este nombramiento especial a escritores en lengua gallega, pues fue en su centenario cuando inspiró y comenzó a caminar, y se marcó también por aquel entonces el día, 17 de mayo.
Tenemos, entonces, fecha y año, 17 de mayo de 1963, para el comienzo de algo que sigue vivo en el avence lento pero seguro de la cultura gallega.
Desde aquella fecha, en la que se las dedicaron, justamente, a Rosalía de Castro, las Letras Gallegas se convirtieron en toda una dignificación y reconocimiento brutales, y que ya cuenta en sus listas con autores tan importantes en el panorama cultural gallego como Castelao (1964), Ponder (1965) o Curros (1967), estos dos últimos máximos exponentes del Rexurdimento, junto con Rosalía.
Muchos otros autores a los que les dedicaremos su tiempo como dinamizadores de la cultura gallega escrita serán expuestos aquí, pues esta lista se alarga hasta el presente 2011 en el que se dedican a Lois Pereiro.
Esta pequeña entrada introductoria de lo que va a ser el blog comprende una pequeña parcela de lo que yo considero y vengo a bien en llamar "cultura gallega", que va más allá de los libros publicados, de las canciones populares, o de los bailes regionales.
Intentaré llevar a cabo la difícil tarea de que conozcáis, cuando menos, lo que se siente siendo gallego, y espero, con arrogancia por mi parte, que alguien llegue a entender lo que es "ser gallego".
Desde diferentes puntos de vista, opiniones, experiencias, cuentos, imágenes, música, conocimiento del folclore popular, de las gentes, de las costumbres, en forma de documentales, o de narraciones.
Por supuesto, todas las entradas tendrán su traducción al castellano para que todos podáis disfrutar de las maravillas que engloba la tierra que vio crecer a muchos, entre ellos, a mi.
Un saludo a todos.
________________________________
Fíxate/Fíjate
A lingua galega é anterior ó castelán, e por tanto, está moito menos desenvolvida en canto a desprenderse de latinismos.
Por iso "marabilla" escrébese con b, facendo unha discordancia co castelán, igual que moitos outros termos que xogan co par b/v, xa que o galego utiliza as raíces propias do latín, e o castelán, substitúelas na meirande parte dos casos.
La lengua gallega es anterior al castellano, y por tanto, está mucho menos desarrollada en cuanto a desprenderse de los latinismos.
Por eso "marabilla" se escribe con b, haciendo una discordancia con el castellano, igual que muchos otros términos que juegan con el par b/v, ya que el gallego utiliza las raíces propias del latín, y el castellano, las sustituye, en la mayor parte de los casos.
Exemplos/Ejemplos
Avogado/Abogado (neste caso a raíz latina é "advocare")
Voda/Boda
Avó/Abuelo
Móbil e derivados/Móvil y derivados
Convén que lembremos a nosa galega máis universal, por suposto, no tocante ó eido das letras. Rosalía de Castro, esta autora á que moitos pretenden enmarcar na época de Romanticismo da literatura castelá, (penso que por metela nalgo que teña sentido, pois tamén foi importante promotora do xénero, pero endexamáis tivo un perfil romántico, iso asegúrovolo eu) e outros, simplemente, mentala, como figura importante tamén da devantida literatura.
Pois ben, Rosalía escribiu numerosas obras enmarcadas no Rexurdimento da literatura galega, tralos séculos escuros nos que permaneceu soterrada a nivel de expansión cultural. Unha delas, Cantares gallegos, publicada en 1863, marcará o inicio do que sería o Rexurdimento pleno, e ó mesmo tempo, sen sabelo, a data na que nacería este nomeamento especial a escritores en lingua galega, pois foi no seu centenario cando inspirou aire e comezou a camiñar, e marcouse tamén daquela o día, 17 de maio.
Temos pois, data e ano, 17 de maio de 1963, para o comezo de algo que sigue vivo no avance lento pero seguro da cultura galega.
Dende aquela data, na que se lle adicaron, xustamente, a Rosalía de Castro, as Letras Galegas convertíronse en toda unha dignificación e recoñecemento brutais, e que xa conta nas súas listas con autores tan importantes no panorama cultural galego como Castelao (1964), Pondal (1965) ou Curros (1967), estes dous últimos máximos expoñentes do Rexurdimento, xunto con Rosalía.
Moitos outros autores ós que lles dedicaremos o seu tempo como dinamizadores da cultura galega escrita serán expostos aquí, pois a lista alóngase até o presente 2011 no que se adican a Lois Pereiro.
Esta pequena entradiña introductoria do que vai ser o blogue comprende unha pequena parcela do que eu considero en chamar "cultura galega", que vai máis alá dos libros publicados, das cancións populares, ou dos bailes rexionais.
Intentarei levar a cabo a difícil tarefa de que coñezades, cando menos, o que se sinte sendo galego, e espero, con arrogancia pola miña parte, que alguén chegue a entender o que é ser galego.
Dende diferentes pontos de vista, opinións, experiencias, contos, imaxes, música, coñecemento do folclore popular, das xentes, das costumes, en forma de documentais, ou de narracións.
Por suposto, tódalas entradas terán a súa tradución ó castelán para que todos poidades disfrutar das marabillas que engloba a terra que veu crecer a moitos, entre eles, a min.
Un saúdo a todos.
____________________________________________________
¿Qué mejor manera de comenzar un blog dedicado a Galicia, a su conocimiento, a sus pequeñas cosas que la hacen tan mágica, que explicando qué día y con qué motivo celebramos ese importante festival cultural conocido como "Día de las Letras Gallegas"?
Conviene que recordemos a nuestra gallega más universal, por supuesto, en lo referente al campo de las letras. Rosalía de Castro, esta autora a la que muchos pretenden enmarcar en el Romanticismo de la literatura castellana, (pienso que por meterla en algo dónde tenga sentido hacerlo, pues fue una importante promotora del género, pero jamás contó con un perfil puramente romántico, eso os lo aseguro yo)y otros, simplemente, mentarla, como figura importante también de la devandita literatura.
Pues bien, Rosalía escribió numerosas obras enmarcadas en el Rexurdimento ("Resurgimiento") de la literatura gallega, tras los siglos oscuros en los que permaneció enterrada a nivel de expansión cultural. Una de ellas, Cantares gallegos, publicada en 1863, marcará el inicio de lo que sería el Rexurdimento pleno, y al mismo tiempo, sin saberlo, la fecha en la que nacería este nombramiento especial a escritores en lengua gallega, pues fue en su centenario cuando inspiró y comenzó a caminar, y se marcó también por aquel entonces el día, 17 de mayo.
Tenemos, entonces, fecha y año, 17 de mayo de 1963, para el comienzo de algo que sigue vivo en el avence lento pero seguro de la cultura gallega.
Desde aquella fecha, en la que se las dedicaron, justamente, a Rosalía de Castro, las Letras Gallegas se convirtieron en toda una dignificación y reconocimiento brutales, y que ya cuenta en sus listas con autores tan importantes en el panorama cultural gallego como Castelao (1964), Ponder (1965) o Curros (1967), estos dos últimos máximos exponentes del Rexurdimento, junto con Rosalía.
Muchos otros autores a los que les dedicaremos su tiempo como dinamizadores de la cultura gallega escrita serán expuestos aquí, pues esta lista se alarga hasta el presente 2011 en el que se dedican a Lois Pereiro.
Esta pequeña entrada introductoria de lo que va a ser el blog comprende una pequeña parcela de lo que yo considero y vengo a bien en llamar "cultura gallega", que va más allá de los libros publicados, de las canciones populares, o de los bailes regionales.
Intentaré llevar a cabo la difícil tarea de que conozcáis, cuando menos, lo que se siente siendo gallego, y espero, con arrogancia por mi parte, que alguien llegue a entender lo que es "ser gallego".
Desde diferentes puntos de vista, opiniones, experiencias, cuentos, imágenes, música, conocimiento del folclore popular, de las gentes, de las costumbres, en forma de documentales, o de narraciones.
Por supuesto, todas las entradas tendrán su traducción al castellano para que todos podáis disfrutar de las maravillas que engloba la tierra que vio crecer a muchos, entre ellos, a mi.
Un saludo a todos.
________________________________
Fíxate/Fíjate
A lingua galega é anterior ó castelán, e por tanto, está moito menos desenvolvida en canto a desprenderse de latinismos.
Por iso "marabilla" escrébese con b, facendo unha discordancia co castelán, igual que moitos outros termos que xogan co par b/v, xa que o galego utiliza as raíces propias do latín, e o castelán, substitúelas na meirande parte dos casos.
La lengua gallega es anterior al castellano, y por tanto, está mucho menos desarrollada en cuanto a desprenderse de los latinismos.
Por eso "marabilla" se escribe con b, haciendo una discordancia con el castellano, igual que muchos otros términos que juegan con el par b/v, ya que el gallego utiliza las raíces propias del latín, y el castellano, las sustituye, en la mayor parte de los casos.
Exemplos/Ejemplos
Avogado/Abogado (neste caso a raíz latina é "advocare")
Voda/Boda
Avó/Abuelo
Móbil e derivados/Móvil y derivados
Suscribirse a:
Comentarios (Atom)